روزنامه مأموریت اسلامبولمحصول متغیرRooznameh Mamooriat Eslambol

روزنامۀ مأموریّت اسلامبول مشتمل بر اسناد، مکاتبات و صورت مجالس کمیسیون دوم تحدید حدود ایران و عثمانی است که از سوی میرزا محبّعلی­خان یکانلو در طول سالهای مأموریّت اسلامبول (1291-1296ق.) تدوین و تنظیم شده است. تدوین اسناد به صورت یکجا در این کتاب، دغدغۀ جدّی او را نسبت به حفظ و نگهداری اسناد سیاسی و دیپلماتیک نشان می‌دهد. این اثر در واقع ماحصل مکتوب کمیسیون دوم تحدید حدود ایران و عثمانی است، همان­گونه که رسالۀ تحقیقات سرحدّیّه، اثر میرزا جعفرخان مشیرالدوله، یادگار مکتوب کمیسیون اول تحدید حدود بود.

روزنامۀ مأموریّت اسلامبول گواه روشنی است بر تلاشهای همه‌جانبۀ میرزا محبعلی­خان و میرزا محسن­خان معین­الملک، سفیرکبیر ایران در استانبول، و میرزا حسین خان مشیرالدوله، وزیر امور خارجه، در دفاع از حقانیّت ایران در مذاکرات کمیسیون تحدید حدود که با حضور نمایندگان دول واسطه تشکیل شده بود. تصحیح و انتشار این اثر می­تواند در شناخت بهتر تاریخ روابط سیاسی و دیپلماسی ایران در دورۀ قاجار مفید باشد.